- See more at: http://kesramanch.blogspot.com/2013/07/Facebook-LikeBox-JQuery-Popup-with-Timer.html#sthash.SXaf43j1.dpuf

विषय सूची

@ साहित्याकाशका लागि प्रतिपादित " केस्रा" विधाको प्रवर्तक:- मौलश्री लिम्बू , प्रवक्तात्रय:- दिलिप 'सगर' राई,जीवन देवान 'गाउँले' र कृष मगर एवम् केस्रा लेखन मञ्च हार्दिक स्वागत गर्दछ।
Showing posts with label दस्तावेज. Show all posts
Showing posts with label दस्तावेज. Show all posts

Saturday, 6 December 2014

शुभकामना:- "सहयात्री"

                      शुभकामना

        साहित्यलाई जीवनको पर्याय ठानेर यात्रा गर्ने सहयात्री हौं हामी । यही कारण हाम्रो भौतिक परिचय गौण बनेको छ । ललितपुरमा जन्मेको म, पाँचथरमा जन्मेको राज आङ्देम्बे ‘सहयात्री’। काठमाडौंमा काम गर्ने म, मलेशियामा काम गर्ने ‘राज’ । टाढा छौं हामी धेरै टाढा । टाढा भएर पनि नजिक बनाएको छ साहित्यले । साहित्यालाई यसरी नै सम्मान गर्न सकियो भने साहित्य र साहित्यकार सदैव सम्मानित भइरहने छन् ।
    साहित्यमा विविध विधा छन् । लेखन शैली र नवीनताको प्रयोग पनि बढ्दै छन् । ‘केस्रा’ पनि यसरी नै प्रतिपादन भएको छ । नेपाली माटो बाहिर बसेका नेपालीहरुद्वारा खोज गरिएको ‘केस्रा’ को प्रचार र विस्तार पनि अपेक्षाकृत सहज भएको छ । सफलताको द्मोतक पनि हो यो । यो आफ्नो प्रचारवाजीको लागि वा रहरबाजीमा गरिएको अभियान होइन । साहित्यप्रति निस्वार्थ र प्रतिबद्ध भएकै कारण मौलश्रीहरुले

Wednesday, 3 December 2014

केस्रा विधाको आवाँ गार्दिस

    केस्रा विधाको आवाँ गार्दिस राज आङ्देम्बे ‘सहयात्री’
                   
        संभवतः आजभन्दा तीन महिनाअगाडि नेपाली साहित्यमा केस्रा विधाका प्रवर्तक श्री मौलश्री लिम्बूज्यूमार्फत राज आङ्देम्बे ‘सहयात्री’जीले एकल केस्रा सङ्ग्रह प्रकाशन गर्ने तयारी गर्दै हुनुहुन्छ भन्ने जानकारी पाएको थिएँ । अन्ततः आज उक्त केस्रा सङ्ग्रहका लागि टिप्पणी लेखिदिने आग्रहसहित विद्युतीय पाण्डुलिपि मकहाँ आइपुग्दा म अतीनै गर्वित बनेको छु । सन् २०१२ जनवरी १ तारिक मलेसियाको राजधानी क्वालालम्पुरबाट घोषणा भएको यस विधामा अहिले केस्रा लेखन मञ्च लगायत अन्य धेरै जनाले कलम चलाइरहेको देखिन्छ ।
 – सुरेन्द्र लिम्बू ‘परदेशी’
हाल:- भारत 
राज आङ्देम्बे ‘सहयात्री’जीको प्रकाशोन्मुख ‘सहयात्री’ केस्रा सङ्ग्रहको पाण्डुलिपि मैले एकै बसाइमा पढिसिध्याएँ । चुस्त, स्फूर्त, सटीक र बिम्बात्मक केस्राहरूमा समयसापेक्ष सान्दर्भिक खुराकहरू रहेछन् । पढाइको अन्तरालमा जीवन–जगत्, देश–परदेश, मिलन–बिछोडलगायतका यावत विषयहरूमाथि गरिएका जीवन्त प्रस्तुतिहरू भेटिन्छन् । उदाहणार्थः केही केस्राका प्रसंगहरू यहाँ उजागर गर्न म सान्दर्भिक ठान्दछु । जस्तैः–
‘राज’ शीर्षक केस्रामार्फत लेखकले प्राकृतिक प्रकोपबाट हुनसक्ने संकट झल्काएका छन् भने ‘रीति’ शीर्षकीय केस्रा संस्कार–संस्कृतिमाथिको प्रगाढ मोहले लछप्पै भिजेको आभास हुन्छ । ‘अधुरो’ शीर्षक केस्रामा केस्रा  विधाले घोषणा गरेको नीतिनियम र साँधसिमानाभित्र अटाउन शाब्दिक अर्थमा एकदमै कलात्मक तवरले अङ्कको प्रयोग गरिएको भेटिन्छ । जस्तैः- २,४कुराहरू, ५थरे,

Wednesday, 16 April 2014

'सहयात्री' विमोचन[मलेसिया]

  "सहयात्री"केस्रा संग्रह मलेसियामा विमोचन


दायाँबाट क्रमशः - प्रमुख अतिथि मनि राई 'गोठाले', कृतिकार राज आङ्देम्बे 'सहयात्री', मौलश्री लिम्बू र कार्यक्रम संचालक जीवन देवान 'गाउँले'
राजकुमार तेयुङ मलेसियामा // १३ अप्रिल २०१४
        राज आङ्देम्बे"सहयात्री"को केस्रा संग्रह "सहयात्री"आज मलेसियाको राजधानी क्वालालम्पुरमा विमोचन भएको छ।
      मौलश्री लिम्बूको सभापतित्वमा सम्पन्न भएको सो विमोचन कार्यक्रममा प्रमुख अथिति श्री मनि राई "गोठाले" रहनु भएको थियो। राजकुमार तेयुङ "तरेवा"को स्वागत मन्तव्यबाट अगाडी बढेको विमोचन

Tuesday, 15 April 2014

"केस्रा-दस्तावेज र सहयात्री"

               केस्राको समीक्षा

     - सुरेन्द्र भण्डारी 
बिर्तामोड, चैत ३० । मौलश्री लिम्बूद्वारा प्रतिपादित नेपाली साहित्यको केस्रा विधामा लेखिएको "सहयात्री" केस्रा संग्रहका विषयमा समिक्षा कार्यक्रम सम्पन्न भएको छ । बिर्तामोड स्थित वालमीकि एजुकेशन फाउन्डेसनको रत्न मेमोरियल हलमा आयोजित कार्यक्रममा उक्त विधाका प्रथम श्रष्ठा राज आङ्दाम्वे सहयात्रीको कृति माथि समिक्षा गरिएको थियो ।
 

Saturday, 18 January 2014

दस्तावेज:- भूमिका /टिप्पणी

पुस्तक विवरण 

कृति:-                      :केस्रा साहित्यमा केस्रा विधाको घोषणा तथा दस्तावेज 
प्रकाशित मिति:-      :बैशाख २०७० [पहिलो संस्करण]
प्रकाशित प्रति:-        :६००/-
प्रकाशक:-                :केस्रा लेखन मञ्च,

                                नेपाली केस्रा मञ्च नेपाल
                                नेपाली केस्रा मञ्च मलेसिया
                                नेपाली केस्रा मञ्च यु.ए.ई.
                                नेपाली केस्रा मञ्च कतार
सर्वाधिकार:-           :प्रवर्तक र प्रवक्ता त्रयमा
आवरण कला:-        :मनि राई “गोठाले”
कम्प्युटर:-              :जेरोन इन्फोसिस,ताल्छिखेल,ललितपुर
मुद्रण:-                   :स्थापित प्रेस,ताहाचल,काठमाडौं
ISBN:-                  :९७८-९९३७-२-६२३०-९
मूल्य:-                    :रू १०१/-


****   *****  *****     *****

  म मौलश्रीको यस आविष्कारक चेतनाको प्रशंसा गर्दछु 
                                       [पृष्ठ क-ङ ]
                                                                               - डा. गोविन्दराज भट्टराई

         नेपाली साहित्यमा मोतिराम भट्टकै पालादेखि अनेक प्रकारका विचार–चिन्तन तथा भाषिक एवम्

Thursday, 16 January 2014

'केस्रा अन्तरक्रिया':- सुनसरी

"केस्रा विधाको अन्तरक्रिया" कार्यक्रम 

२०१४/२०७० माघ १ गते/सुनसरी       "केस्रा विधाको अन्तरक्रिया" कार्यक्रम सुनसरी जिल्लाको भरौलमा सम्पन्न भएको छ केस्रा विधा प्रतिपादनक लागि सल्लाहकार भक्ति प्रसाद पौड्याल र  केस्रा प्रवक्ता दिलिप 'सगर' राई जिको उपथितिमा उक्त कार्यक्रमको आयोजना 'स्वर्णिम साहित्य समाज' भरौल,सुनसरीले गरेको थियो
[दृष्टान्त:- उपर्युक्त ब्यानरमा ..नेपाली साहित्यमा नयाँ प्रतिपादित.. हुनु पर्नेमा अन्यथा भएको छ।]

Monday, 6 January 2014

सहयात्री:- विमोचन समाचार

केस्रासंग्रह "सहयात्री" विमोचनको समाचार 


OnlineKhabar.com कष्ण ओझा, २० पुस २०७०, पाँचथर

Saturday, 4 January 2014

केस्रा:- वार्षिकोत्सव [फेसबूक]

        फेसबूक: 'केस्रा' विधाको दोश्रो वार्षिकोत्सव  

       नयाँ वर्ष २०१४ को उपलक्ष्यमा सम्पूर्ण श्रष्टा,केस्रा सर्जक,साहित्यानुरागी,शुभचिन्तकहरुमा सु-स्वास्थ्य,दीर्घायु साथै उत्तरोत्तर प्रगतिको लागि हार्दिक मंगलमय शुभकामना व्यक्त गर्दछौ।

२०१३ मा केस्रा सम्बन्धी-गतिविधि :

Sunday, 29 December 2013

दस्तावेज:- शुभ-कामना


शुभ-कामना
                                                                           [पृष्ठ च-झ]
शुभ-कामना 

        नेपाली साहित्य आफैमा समृद्द छ l अझै यसलाई फैलाउने, फुलाउने र अनेक सुवास छर्ने हेतुले समयका बिबिध कालखण्डमा अनेक बिद्द्वानहरु प्रादुर्भाव भए र भैरहेका छन् l यो क्रम जारि छ l यसै शिलशिलामा नेपालि साहित्यको फाँटमा एक नविन फूल फुलाउने स्पष्ट उद्देस्य सहित अलग सोच र मान्यता अनि परिकल्पना बोकी उदाएका नवयुवा साहित्यकर्मी मौलश्री लिम्बु र उहाँका अन्य सहयात्रीहरुको को असिम कल्पना र अटल उद्देश्यको प्रतिफलस्वरूप जन्मिएको नवबिधा ‘केस्रा’ ले नेपाली साहित्यानुरागीहरु बीच एक नौलो तरंग फैलिएको आज पुरा एक बर्ष भएको छ l स्पष्ट मान्यता तथा बिचार बोकी उदाएको विधा ‘केस्रा’ मा छोटो समयमै धेरै सर्जक र पाठकहरुको अपूर्व रुची र लगाब हेर्दा यो विधाले छिटै नै आफुलाई नेपालि

Tuesday, 17 December 2013

दस्तावेज:- आफ्नो भनाई [भाग-२]

                    प्रवक्ताको कलमबाट 
                                        [पृष्ठ ञ-ठ] 


प्रवक्ता:- दिलिप सगर राई 
उर्लाबारी, मोरङ 
       सन् २०११ को अन्तिम ३ महिना । हेमन्त ऋतुका सुनौला दिनहरू । मलेसियाको राजधानीको मुटु स्थल । बुकिट बिन्ताङ । विश्वको सर्वोच्च ट्विन टावर पेट्रोनस र केएलसीसी पार्कसँगैको प्लेटनियम सिटी । असङ्ख्य गगनचुम्बी भवनहरूमाझ आकाशिँदै हाराहारीमा उभिएका छन् के. मिनारा र अस्टिन टावर । दिनभर मिनारामा आउने जानेको व्यस्तता रहेपनि ५ बजेसम्म निस्किसक्थे किन्नर किन्नरीहरू । म सामान्य पाले । ३२ र ३३ तल्लामा केही क्लाइन्टसँग फ्रि हुन्थेँ ड्युटीमा । अनि आउन थाल्थे फोन हितैसी मित्रहरूका । पेराकबाट मौलश्री लिम्बू र शिशिर सापकोटा, जोहोरबाट राज सहयात्री र डेनि गुरुङ अस्विकृत, पेनाङबाट जितमान राई ‘सविन’ र केएलबाट तुलसी राई विन्दु, दान राई झरी, गनिन्द्र विवश, वेदाग आदिका सुखदुःख बाँड्दै । ९ बजेसम्म झुण्डन्थें म साहित्यिक मन्थन चौतारी कार्यक्रममा । वर्ष दिन हुँदैथियो मैले फेसबुक चलाको । सिर्जनात्मक हेलमेल बढाउँदैथें धेरै सर्जकहरूसँग । यसै सिलसिलामा फोन र नेटको

Monday, 25 November 2013

दस्तावेज:- आफ्नो भनाई [भाग-१]

         प्रवर्तकको कलमबाट 
- मौलश्री लिम्बु
झापा,हाल-मलेसिया 
                                  [पृष्ठ ड-त]
“जाउँ”

जाउँ यता
जाउँ उता

दु:खी मान्छे
जाउँ कता

जाउँ यता
जाउँ जता। 




            प्रयुक्त रचना साथै संरचना सर्वप्रथम फेसबूकमार्फत [०३-१०-२०११] मा ‘केस्रा विधा’ प्रस्तावका लागि प्रकाशित गरिएको हो। अहिलेको अत्याधुनिक समयमा इन्टरनेटको माध्यमले साहित्यको क्षेत्रलाई बृहत,छिटो,सुलभ अनि सुविधा उपभोग गर्नेहरुको पहुँचसम्म पुर्याई रहेकोछ।‘केस्रा’ विधाको घोषणा हुनुमा इन्टरनेटको प्रयोगले पनि अति नै सघाउ पुर्याएकोछ।यसैको प्रयोगले प्रकाशित हुने ‘केस्रा’ हरुमा अग्रज स्रष्टा ,सर्जक,समकालीन साहित्यानुरागी मित्रहरुसंग बारम्बार बहस/प्रतिक्रिया आदान-प्रदान गरि विधाका लागि चाहिने आधारभूत मान्यताहरुको खाका तयार पार्न सम्भव भएको हो। उपर्युक्त

Saturday, 2 November 2013

दस्तावेज:-अध्याय-क [भाग-३]

          “केस्रा”विधाको नामाकरण 
                                             [पृष्ठ ४२-४३] 
         नेपाली साहित्यमा धेरै विधाहरु छन् ।प्रत्येक विधाहरुको छुट्टै तत्व तथा आधारहरु हुने गर्छन।संरचना शिल्प,प्राविधिक पक्ष,लय तथा प्रस्तुति आदीमा फरक-फरक पहिचान भएकोले अलग विधाको नामकरण सम्भव भएको हो।मुलत:साहित्य विधालाई चार प्रकारमा विभाजन गरिएकोछ:-१) आख्यान= उपन्यास,कथा,लघुकथा,आत्मा कथा आदि २) कविता = गीत,कविता,गजल,मुक्तक आदि ३) निबन्ध = निबन्ध,प्रबन्ध,नियात्रा,संस्मरण आदि र ४) नाटक =एकाङ्की,पूर्णाङ्की आदि ।अहिले यिनीहरुको सूक्ष्म अध्ययन पछी दुई भागमा बाँडेर चर्चा गर्न थालिएकोछ।:-१) आख्यान र २) अनाख्यान
        आख्यान भन्नाले सिलसिलेवार शब्दहरुको वाक्य संरचनामा पद्ध्य विधामा जस्तो लय नभएका उपन्यास,कथा,लघुकथा,निबन्ध,नाटक,नियात्रा आदि पर्दछन।त्यस्तै अनाख्यान विधा अन्तर्गत कविता,गीत,गजल,लेखिएका खण्ड काव्य-महा काव्य,गद्ध्य कविता आदि पर्दछन।विधाहरुलाई दुई समूहमा

Wednesday, 16 October 2013

दस्तावेज:-अध्याय-क [भाग-२]

  ''केस्रा'' विधाको आन्तरिक तथा आधारभूत पक्ष 
                                                    [पृष्ठ ४३-४६]
        साहित्यका अन्य विधाहरु झैँ ‘केस्रा’मा पनि अन्तरिक पक्षहरुलाई विशेष ध्यान दिएर लेख्नु पर्दछ।बाह्य संरचनालाई आधार मानेर लेखिएका सबै रचना केस्रा हुन सक्दैन।एक पूर्णता केस्रामा बृहद विषयको आभाष दिलाएर त्यसको एक पक्षलाई सूक्ष्म,सांकेतिक र प्रभावकारी निष्कर्षका साथ लेखिएको हुन्छ।एक पक्षको सङ्कुचित वर्णन भए तापनि उक्त अभिव्यत्तिले सर्जक वा पाठकको दिल-दिमागमा सचेतता,जागृति साथै गम्भिरताको प्रभाव दिने गर्दछ ।
क) पक्षगत दृष्टिकोण:-
        सामान्य भाषामा केस्रा भन्नाले कुनै पनि फलको पोटि अथवा खण्ड अथवा भाग हो।साहित्यमा पनि केस्रा भन्नाले कुनै विषय वस्तुको एक खण्ड वा भाग नै हो।जसरि सुन्तलालाई केलाउदा केस्रा बन्छ, केस्रामा विभाजित भएर पनि सुन्तलाको गुण,विशेषता आदि मै निहित हुन्छ।यो तितो,टर्रो,अमिलो कदापि हुँदैन।यसको परिमाणमा भने फरक हुने गर्दछ।सुन्तला पूर्ण हो भने केस्रा त्यसको सानो अंश हो।यसरि नै साहित्यमा पनि कुनै एक विषयको बहुरूप वा

Monday, 7 October 2013

दस्तावेज [अध्याय:-क भाग-१]

    ‘केस्रा’ विधाको बाह्य तथा आधारभूत पक्ष:  
           [पृष्ठ:-४६-५०]

संरचना पक्ष:
      ''केस्रा' विधाको बाह्य संरचनालाई सतहीमा राखेर अपव्याख्या गरिने हो भने गजल,मुक्तक/रुबाइसंग सादृश्य गरि खण्डन गरिनु स्वाभाविक नै हो।पध्य ,गध्यसंग आख्यान साहित्यबीचको सम्बन्ध अनमेल छ तर पध्य साहित्य विधाहरुबीचको केहि संरचना अवश्य मेल भएको हुन्छ।साथै आख्यान साहित्य विधाहरुबीचको सम्बन्ध पनि निकट रहेको हुन्छ।पद्ध्य साहित्य विधा अन्तर्गत रहेको ''केस्रा'' पनि यहि विषय-सम्बन्धबाट अछुतो छैन।गजल,मुक्तक/रुबाइ को संरचनासँग केहि मेल हुन गएकोले 'केस्रा''को संरचना,शैली/प्रस्तुती,शिल्प,मान्यताहरु साथै भावको उजागरलाई गम्भीर भएर निराकरण गर्न सर्जक/स्रष्टाहरु चुकिरहेकाछन् ।गजलको संरचना [क क/अ क/अ क/अ क..] मुक्तक/रुबाइको संरचना [क

Sunday, 8 September 2013

दस्तावेज [अध्याय-ख,भाग-१]


        साहित्यमा “केस्रा” विधाको प्रादुर्भाव तथा विमर्श 

                                                [पृष्ठ ५३-५६]
विषय प्रवेश: 
         विश्व साहित्यमा अनेकौ विधाहरु प्रतिपादन भईसकेका छन्।ति विधाहरु राष्ट्र र राष्ट्रिय भाषा अन्तर्गत प्रचलनमा आउनुका साथै अन्य भाषाहरुमा पनि भाषान्तर/रुपान्तर भई स्थापित भई सकेका छन्। केहि विधाहरु भने सोहि राष्ट्र र भाषामा पनि अप्रचलित भएर समयको कालखण्डसंगै लोपन्मुख भईसकेका छन् केहि भईरहेका छन्।साहित्य सिर्जनामा विधाहरुको महत्व भनेको पहिचान,अनुशासित,सुशोभित गर्नका लागि निर्धारित विधान हो।लोकलाई अर्पण गरिएको विधान लोकले झट्टै स्वीकार नगरेता पनि यदि समय सापेक्ष छ भने सबैलाई मान्य हुनुका साथै लोकप्रिय हुँदै जाने नै छ।समय र परिवेश बमोजिम कतिपय

Saturday, 31 August 2013

दस्तावेज [अध्याय: ग,भाग-२]

     केस्रा नवीनतम मौलिक विधा:
- भक्ति प्रसाद पौड्याल 
                     [ पृष्ठ १३५-१३८]
, विषय प्रवेश:
          ललित कलाले जीवन-जगतका रागात्मक पक्षको प्रस्तुति र सम्प्रेषण गर्दछ ।ललितकलाका विविध बान्की छन् । माध्यमका विविधताले देखिएका ती विविध बान्कीमा साहित्य पनि पर्दछ र यसले भाषालाई माध्यम रोजेको छ। साहित्यको अन्तरसम्बन्ध सभ्यतासँग जोडिएको छ। सभ्यताको विकासक्रममा युगानुकुल परिवर्तन हुँदै आएको छ र सो परिवर्तन र विकाससँगै जोडिएको छ साहित्यको पनि परिवर्तन र विकास। यसैले साहित्यले आफ्नो आधारभूत मान्यता

Monday, 26 August 2013

दस्तावेज [अध्याय:-ग,भाग-१]

           [पृष्ठ १४३-१५०] 
 "केस्रा" साहित्य विधाको प्रथम वार्षिकोत्सव  

                  
सूचना ! [३१-१२-२०१२]
     
नेपाली साहित्यमा केस्रा विधाको औपचारिक घोषणा गरि लेखन प्रारम्भ ०१-०१-२०१३ बाट दोश्रो  वर्षमा प्रवेस गर्दैछ।यहि सन्दर्भमा नयाँ वर्षको शुभ कामना सहित 'केस्रा लेखन मञ्च'ले वार्षिक